
U2 urgentie: Spoed. De vitale functies zijn mogelijk bedreigd en/of er is een reële kans dat de toestand op korte termijn verslechtert. Beoordeling binnen een uur.
Criteria
- Doorboord oog
- Corpus alienum ingeslikt en gevaarlijk of klachten
- Doorboord: letsel aan extremiteit of spier
- Matig kortademig
Uitleg criteria
Corpus alienum
Vreemd voorwerp in het menselijk lichaam. Als het in de luchtweg vastzit, kan dat bijgeluiden veroorzaken bij de inademing (inspiratoire stridor). Ingeslikte voorwerpen verlaten meestal op natuurlijke wijze het lichaam. Voorwerpen die in de slokdarm blijven steken, moeten verwijderd worden door middel van een scopie.
Batterij ingeslikt
In veel gevallen verdwijnt een ingeslikte batterij binnen één week met de ontlasting uit het lichaam. Echter, bij kinderen kan een knoopcelbatterij in de slokdarm blijven steken, wat mogelijk een perforatie van de slokdarm tot gevolg heeft. Ook kan er binnen twee uur na inname ernstige weefselbeschadiging ontstaan.
Bij vermoeden van inname van lithiumbatterij of een knoopcelbatterij door kinderen en volwassenen of inname van een ander soort batterij die na 48 uur nog niet in ontlasting is aangetroffen, dient er altijd een röntgenfoto gemaakt te worden om de batterij te lokaliseren.
Doorborende letsels
Doorborende letsels kunnen aanzienlijke schade toebrengen aan organen, spieren en ogen.
Doorboord oog
Voorwerpen die kleiner zijn dan de oogkas, zoals een squashbal/hockeybal/tennisbal, kunnen ernstige schade aan de oogbol veroorzaken. Perforerende oogletsels vormen altijd een ernstige bedreiging voor het gezichtsvermogen. Dit kan soms het gevolg zijn van kleine voorwerpen die met hoge snelheid het oog raken.
- Kortademig
-
Een (te snelle) ademhaling die veel inspanning kost of het gevoel van te weinig lucht binnen te krijgen. Moeite met ademhalen.
Hevig = Kan geen 5 woorden achtereen zeggen zonder naar lucht te happen. Moet rechtop zitten (kan niet liggen door de kortademigheid). Kind: steunende, kreunende ademhaling betekent hevig kortademig.
Matig = Gebruik van hulpademhalingsspieren. Kan niet meer dan een aantal meters lopen zonder op adem te moeten komen.
Gering = (gevoel van) lichte benauwdheid, geen gebruik van hulpademhalingsspierenNormale ademfrequentie in rust per minuut:
- > 12 jaar: 15-20
- 5-12 jaar: 20-25
- 2-5 jaar: 25-30
- 1-2 jaar: 25-35
- < 1 jaar: 30-40
